Fon Havuzu
Paylaş :

Çiğ Süt Satışında Yeni Dönem

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının "Çiğ Sütün Arzına Dair Tebliğ 27 Nisan 2017 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre, sadece yetkili merciden izin alarak süt üreten hayvancılık işletmesinde üretilen çiğ sütün arzına izin verilecek. Son tüketiciye arz edilecek inek veya manda çiğ sütleri Hastalıktan Ari İşletmeler İçin Sağlık Sertifikasına sahip, brusellozdan ve sığır tüberkülozundan ari süt sığırı işletmelerinden, koyun veya keçi çiğ sütleri ise Koyun Keçi Brusellozu Hastalığından Ari İşletmeler İçin Sağlık Sertifikasına sahip, brusellozdan ari işletmelerden elde edilebilecek.

Süt Tüketimi

Türk insanının beslenmesinde süt ürünleri önemli bir yere sahiptir. Ülkemizde süt, daha çok yoğurt, peynir ve ayran olarak tüketilirken; içme sütü olarak tüketimi düşük seviyededir. Tüketilen içme sütünün büyük çoğunluğunu tam yağlı süt oluşturmaktadır. Kaşar peyniri de çok tüketilen süt ürünleri arasındadır.

2015 yılı kişi başına süt ve süt ürünleri tüketimi süt eşdeğeri olarak yaklaşık 236 kg olarak hesaplanmıştır. Süt üretimi, ülkemizde laktasyon verimleri ve hayvan varlığındaki artışla doğru orantılı olarak artış göstermektedir. Son 5 yılda süt üretimindeki büyüme yıllık %8’dir.  Ülkemizdeki süt üretimi 2015 yılında bir önceki yıla göre %0,9 oranında artarak 18,7 milyon ton olmuştur. 2016 yılında ise %0,9 oranında düşerek  18,5 ton olmuştur.

Süt Çiftlikleri

Türkiye'de ekonomik işletme sayısının çok az olduğunu, işletmelerin genellikle 2-3 baş hayvan sahibi olan çiftçilerden oluştuğu ve 100 baş hayvan ve üzerinde çiftlik sahibi işletmelerin çok az sayıda olduğunu belirtmekte fayda var. Hollanda'da bir aile işletmesinde ortalama 100 inek bulunduğunu, süt ürünlerin işlenmesi konusunda faaliyet gösteren firma sayısının da çok az olduğu bilinmelidir.

Çiğ Süt Arzı

Türkiye de çiğ süt arzı üç şekilde yapılmaktadır. Bunlardan birincisi çiğ sütün işlenip paketlenerek piyasaya arz edildiği yöntemdir. İkincisi çiftlikten başlayarak tüketiciye ulaşana dek oluşturulan soğuk zincir kırılmadan ürünlerin dükkanlarda soğuk hava depolarında saklanarak tüketiciye arzı şeklindedir ve üçüncüsü de genellikle çok daha az sağlıklı olan fakat yaygın şekilde de uygulanan bir yöntem olan mahalle aralarında araçlarla gezi usulü şeklinde satılan yöntemdir.

Yeni Tebliğle Uygulanacak Genel kurallar

  • Sadece yetkili merciden izin almış süt üreten hayvancılık işletmesinde üretilen çiğ süt satılabilr.
  • Son tüketiciye arz edilecek olan inek veya manda çiğ sütleri Hastalıktan Ari işletmelerinden elde edilir.
  • Çiğ süt, sağımdan hemen sonra 4 °C’nin altındaki sıcaklıklara soğutulur ve nakil sırasındaki sıcaklığı 4 °C’yi geçemez.
  • Son tüketiciye arz edilecek çiğ süt işlenemez, dondurulamaz, herhangi bir bileşeni ayrılamaz, bir bileşen eklenemez, separatörden geçirilemez, farklı hayvan türlerine ait sütler karıştırılamaz veya çiğ sütte değişikliğe neden olabilecek herhangi bir işleme tabi tutulamaz.
  • Çiğ sütü arz etmek isteyen süt üreten hayvancılık işletmecisi, yetkili merciden izin belgesi almak zorundadır.
  • Bu Tebliğ kapsamında çiğ sütün son tüketiciye arzı, sağımdan itibaren 24 saat içerisinde gerçekleştirilir. Farklı sağım zamanları olan çiğ sütlerin arzı sırasında ilk sağım zamanı esas alınır.
  • Çiğ sütün son tüketim süresi, ilk sağım saatinden itibaren 48 saati geçemez.

 

         Bu kapsamda faaliyet gösteren işletmelerin, tebliğ hükümlerine 31 Aralık 2017'ye kadar uyum sağlamaları gerekiyor. Sürenin dolmasına iki ay gibi az bir süre kaldı. Tebliğe uymayan işletmeler süt satışı yapamayacağı gibi tebliğe aykırı işlem yaptıklarında ağır yaptırımlara maruz kalacaklar. Başkent Ankara da bile ari işletme sayısının iki olduğu düşünüldüğünde çiğ süt arzında sıkıntılar yaşanacağı aşikardadır. Diğer taraftan çiğ sütün tüketiciye ulaşmasında son halka olan süt otomatlarının piyasada 8.000-12.000 Euro arasında fiyatla satılması diğer bir sorun olarak küçük esnafı endişelendirmektedir. 

Paylaş :